Ελάφια στην Πάρνηθα

Ποια είναι η καλύτερη φωτογραφική μηχανή;
Αυτή που έχεις μαζί σου!

 

Κατεβαίνοντας χθες λίγο πιο κάτω από την Αγία Τριάδα στην Πάρνηθα είδαμε τρία ελάφια!!!

Το ένα ήταν “τολμηρό” και κατέβηκε ως το δρόμο, όπου πιτσιρίκια το τάϊζαν καρότα!!!

Την επόμενη φορά θα πάμε πιο οργανωμένοι και εμείς χαχαχα!!!!

 

Το ιστορικό της παρουσίας ελαφιών στην Πάρνηθα


Από τις μαρτυρίες αρχαίων συγγραφέων, όπως ο Σοφοκλής, ο Πλάτων, ο Παυσανίας, αλλά και νεώτερων περιηγητών, τα ελάφια υπήρχαν στην Πάρνηθα από την αρχαιότητα έως και τον 19ο αιώνα. Τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα και την πρώτη του 20ου είχαν απομείνει πολύ λίγα άτομα από τον φυσικό πληθυσμό, τα οποία αναζητούσαν καταφύγια στα πιο πυκνά και απόμερα δάση ελάτης.

Cervus_elaphusΤο 1908, στο τότε βασιλικό κτήμα του Τατοΐου, έγινε εισαγωγή, από τη Δανία, 10 ελαφιών (δύο αρσενικών και οκτώ θηλυκών) με σκοπό τον εμπλουτισμό της περιοχής. Το 1913 εισάχθηκαν από την ίδια περιοχή της Δανίας άλλα έξι . Τα έτη 1919 – 1920 αφέθηκαν ελεύθερα σε έκταση 40.000 στρεμμάτων περίπου 150 ελάφια. Ο πληθυσμός αυξήθηκε γρήγορα, λόγω και της έλλειψης φυσικών εχθρών και επεκτάθηκε προς τη νότιο-δυτική πλευρά καταλαμβάνοντας συνεχώς μεγαλύτερες εκτάσεις. Τα έτη 1958 και 1962 εισάχθηκαν ορισμένα ελάφια από τη Γιουγκοσλαβία και τη Βουλγαρία, αντίστοιχα, για τον γενετικό εμπλουτισμό του υπάρχοντος πληθυσμού.

Το 1974, μετά από μία πυρκαγιά που κατάκαψε 13.000 στρέμματα δασών κωνοφόρων βρέθηκαν πάνω από 200 αποτεφρωμένα ελάφια, πράγμα που σημαίνει ότι, μεταξύ των ετών 1908 – 1974, είχαν προσαρμοσθεί στο νέο περιβάλλον και είχαν ήδη ξεπεράσει τον μέγιστο επιτρεπτό όριο του πληθυσμού.

Μετά το 1974 και έως το 1992, δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία. Σύμφωνα με το Διαχειριστικό Σχέδιο Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας (1997), το φθινόπωρο του 1992 τα ελάφια ανέρχονταν σε 90 – 95  και την ίδια εποχή το 1993 σε 115 – 120. Σύμφωνα με το ίδιο Σχέδιο Διαχείρισης και με στοιχεία της εργασίας της δασολόγου Σύλβια Παπίκα, ο επιτρεπόμενος ανώτερος αριθμός ελαφιών για το σύνολο του ορεινού όγκου της Πάρνηθας ανέρχεται σε 210 ελάφια.

parnithaΜετά την πυρκαγιά της Πάρνηθας το 2007, κατά την οποία κάηκε το μεγαλύτερο μέρος του εθνικού δρυμού και λόγω της εμφάνισης άφθονης παρεδαφιαίας βλάστησης, σύνηθες φαινόμενο μετά από πυρκαγιά, τα ελάφια βρήκαν άφθονη τροφή και λόγω έλλειψης φυσικών εχθρών, ο πληθυσμός τους αυξήθηκε κατά γεωμετρική πρόοδο, φθάνοντας, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Παγκόσμιου Ταμείου για τη Φύση – Ελλάς, πάνω από 700 , πληθυσμός 3,5 φορές μεγαλύτερος από τον ανώτατο επιτρεπτό αριθμό (210).

Ως αποτέλεσμα του μεγάλου πληθυσμού, που ξεπερνάει κατά πολύ τη βοσκοϊκανότητα της περιοχής, καθίσταται αδύνατη κάθε προσπάθεια ανόρθωσης και αποκατάστασης των καμένων δασών ιδιαίτερα της μαύρης πεύκης. Όπως προαναφέρθηκε, σε όλα σχεδόν τα φυτάρια μαύρης πεύκης που χρησιμοποιήθηκαν έχει φαγωθεί ο επικόρυφος οφθαλμός ή και όλο το φυτάριο. Και αυτονόητα, τίθεται το ερώτημα, εάν θέλουμε να αποκαταστήσουμε και να ανορθώσουμε το δασικό οικοσύστημα του εθνικού δρυμού ή να μετατρέψουμε την περιοχή σε βοσκότοπο ελαφιών, αδιαφορώντας για την τύχη του δάσους, αλλά και για την τύχη του ίδιου του πληθυσμού των ελαφιών που υποτίθεται ότι θέλουμε να προστατεύσουμε και να διατηρήσουμε.

Καθώς ο σκοπός είναι η ανόρθωση και αποκατάσταση του δάσους της Πάρνηθας, που κατ’ ανάγκη θα γίνει τεχνητά με αντίστοιχες φυτεύσεις φυταρίων ελάτης και μαύρης πεύκης, θα πρέπει να ρυθμισθεί η πυκνότητα του πληθυσμού των ελαφιών στον βαθμό που δεν προκαλεί σοβαρές ζημιές στην προσπάθεια αυτή. Δηλαδή, να περιορισθεί ο συνολικός αριθμός των ελαφιών σε 200 – 210 . Με αυτόν τον τρόπο, εξασφαλίζεται, τόσο η αποκατάσταση του εθνικού δρυμού, όσο και η διατήρηση ενός υγιούς και καλώς τρεφόμενου πληθυσμού ελαφιών.

Όταν δεν υπάρχουν φυσικοί εχθροί οι οποίοι πέραν της ρύθμισης του πληθυσμού ενός θηράματος, όπως είναι το ελάφι, συμβάλλουν και στη γενετική βελτίωση του είδους (διότι συνήθως οι θηρευτές συλλαμβάνουν τα πιο αδύνατα και ασθενικά άτομα), τότε τον ρόλο αυτό τον αναλαμβάνει ο άνθρωπος μέσω του κυνηγιού.

Το ερώτημα δεν πρέπει να τεθεί ως δίλημμα «ελάφια ή δάσος», αλλά να βρεθεί ένας τρόπος που να εξασφαλίζει τη συνύπαρξη και των δύο. Από τη στιγμή που δεν υπάρχουν φυσικοί εχθροί (π.χ. λύκοι) που να ρυθμίζουν τους πληθυσμούς των ελαφιών και το κυνήγι απαγορεύεται, ο μόνος τρόπος είναι η μεταφορά του πλεονάζοντος πληθυσμού σε άλλες περιοχές όπου υπάρχουν φυσικοί εχθροί ή σε ελεγχόμενες κυνηγητικές περιοχές. Εάν συνεχισθεί η σημερινή κατάσταση, σύντομα δεν θα έχουμε, ούτε δάσος, αλλά ούτε και ελάφια, τα οποία δεν θα βρίσκουν επαρκή τροφή, θα προκαλούν ζημιές σε τυχόν γεωργικές καλλιέργειες, αναζητώντας τροφή, ή θα πληγούν από ασθένειες λόγω κακής διατροφής.

Σπύρος Ντάφης

http://dasarxeio.com/2013/05/29/913-4/

 

 

 

 

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s