«Ροζάριουμ» – Μουσείο του Τριαντάφυλλου

Ένα από τα σύμβολα της Βουλγαρίας – το τριαντάφυλλο έχει το δικό του νέο μουσείο. Βρίσκεται στο πάρκο «Ροζάριουμ» της πόλης Καζανλάκ και παρουσιάζει την ιστορία της παραγωγής ροδέλαιου και άλλων προϊόντων από τριαντάφυλλο στα βουλγαρικά εδάφη.

Ουσιαστικά η πρώτη έκθεση παρουσιάζεται το 1967 και δύο χρόνια αργότερα μετατρέπεται σε μουσείο. Έως πρόσφατα το μουσείο ήταν στο Ινστιτούτο Τριαντάφυλλου και Ελαιούχων Φυτών του Καζανλάκ. Τώρα βρίσκεται σε όμορφο επισκευασμένο κτίριο και αποτελεί μέρος του Ιστορικού Mουσείου «Σπίθα» της πόλης. Θεωρείται μοναδικό ως προς το είδος του Μουσείο του Τριαντάφυλλου στον κόσμο.

Θεωρείται ότι στην περιοχή αυτή το τριαντάφυλλο της ποικιλίας Rosa Damascena μεταφέρθηκε από τη Δαμασκό της Συρίας τον 17o αιώνα. Οι συνθήκες εδώ είναι κατάλληλες για την καλλιέργειά του.

«Το κλίμα είναι ήπιο, τον Φεβρουάριο όταν αρχίζουν να διαμορφώνονται τα μπουμπούκια ο χειμώνας είναι μαλακός», μας διηγείται η κα Βελίτσκα Τόντοροβα, ξεναγός στο μουσείο. «Άλλος σημαντικός παράγοντας είναι η γη που δεν κρατά νερό και το χειμώνα το φυτό δεν παγώνει.

Είναι γνωστό ότι μετά τη μεταφορά του τριαντάφυλλου και σε άλλες περιοχές προσπάθησαν να το καλλιεργούν, αλλά χωρίς επιτυχία επειδή το χειμώνα τα φυτά πάγωναν. Έτσι η καλλιέργεια τριαντάφυλλων μένει στην περιοχή μας λόγω των χαρακτηριστικών γεωγραφικών συνθηκών. Εκτός από την περιοχή του Καζανλάκ, η ποικιλία αυτή καλλιεργείται και στις περιοχές του Κάρλοβο και Στρέλτσα, δηλαδή στην Κοιλάδα των Ρόδων.»

Ανά τα χρόνια στη Βουλγαρία καλλιεργούνται και άλλες ποικιλίες τριαντάφυλλου. Μεταξύ τους καθιερώνεται η ποικιλία του Καζανλάκ από το είδος της Rosa Damascena, που σήμερα καταλαμβάνει σχεδόν όλες τις εκτάσεις με τριαντάφυλλο.

Σε αντίθεση όμως με τις άλλες ποικιλίες, το τριαντάφυλλο του Καζανλάκ ανθίζει μόνο μία φορά το χρόνο. Το άρωμα του όμως είναι υπέροχο. «Συνήθως ανθίζει από τα μέσα Μαΐου έως τις 10-15 Ιουνίου», λέει η κα Τόντοροβα. Και ακόμα :

«Τα ροδοπέταλα μαζεύονται νωρίς τα ξημερώματα – στις 4-5 το πρωί, με τη δροσιά. Αυτό δεν είναι τυχαίο επειδή τότε το τριαντάφυλλο δίνει το περισσότερο ροδέλαιο. Όταν αρχίσουν οι ζέστες, μέρος του ροδέλαιου εξατμίζεται. Γι’ αυτό συνίσταται αμέσως μετά το μάζεμα να γίνει και η επεξεργασία των ροδοπέταλων. Όσο πιο γρήγορα γίνει αυτό, τόσο περισσότερο θα είναι το ροδέλαιο .»

Σ’ αυτό το ταμείο φυλασσόταν ροδέλαιο

Σ’ αυτό το ταμείο φυλασσόταν ροδέλαιο

Στην έκθεση του μουσείου παρουσιάζεται και παλιός αποστακτήρας για ροδέλαιο. Παρόμοιες εγκαταστάσεις χρησιμοποιούνταν τον 18ο και 19ο αιώνα, και στις αρχές μάλιστα του 20ου αιώνα.

Τις τοποθετούσαν κοντά σε ποτάμι, επειδή το νερό ήταν απαραίτητο για την ψύξη τους. Η κα Τόντοροβα μας δείχνει καζάνι, στο οποίο ο συσχετισμός ήταν 1 προς 4, δηλαδή έβαζαν 15 κιλά ροδοπέταλα και 60 λίτρα νερό. Άναβαν φωτιά και άρχιζε η διαδικασία απόσταξης, διάρκειας περίπου 5 ωρών.

Για να είναι ποιοτικό το ροδέλαιο είναι απαραίτητη διπλή απόσταξη. Το ροδέλαιο γίνεται με τον ίδιο τρόπο, με το οποίο γίνεται και το ρακί. Θεωρείται ότι η διπλή απόσταξη καθιερώνεται ακριβώς από τους Βουλγάρους που είχαν εμπειρία από τα ρακιά που έκαναν, και έτσι τον 18ο αιώνα αρχίζει η διπλή απόσταξη του ροδέλαιου.

Το κουνκουμά διατηρεί το άρωμα του ροδέλαιου και μετά από 70 χρόνια

Το κουνκουμά διατηρεί το άρωμα του ροδέλαιου και μετά από 70 χρόνια

Την προσοχή μας προσελκύει ένα μεταλλικό δοχείο που ονόμαζαν «κουνκούμ», ή «κουνκουμά», στο οποίο συντηρούνταν το ροδέλαιο.

Η χωρητικότητά του είναι περίπου 200 κιλών ροδέλαιου. Αυτό που το κάνει εντυπωσιακό είναι ότι παρόλο που ήδη 70 χρόνια δεν έχει χρησιμοποιηθεί και είναι άδειο, το δοχείο ακόμα μοσχοβολά τριαντάφυλλο. «Που είναι απόδειξη ότι το ροδέλαιο δεν έχει προθεσμία λήξης», λέει η κα Τόντοροβα.

«Για να διατηρηθεί το επίπεδο και η φήμη του βουλγαρικού ροδέλαιου το 1912 στο Καζανλάκ δημιουργείται χημικό εργαστήριο. Ιδρυτής του είναι ο Χρίστο Γιαράμοφ – δάσκαλος χημείας, που αρχίζει να ελέγχει το ροδέλαιο και να εξουδετερώνει τα ανεπιθύμητα συστατικά.»

Τώρα το Ινστιτούτο Τριαντάφυλλου καν Ελαιούχων Φυτών στο Καζανλάκ έχει πιστοποιημένο εργαστήριο.

«Στην ουσία κάθε άνθρωπος μπορεί να καταλάβει εάν το ροδέλαιο είναι πραγματικό, αφήνοντάς του σε δροσερό δωμάτιο ή σε ψυγείο για λίγα δευτερόλεπτα», λέει η κα Τόντοροβα.

«Εάν εμφανιστούν κρύσταλλα είναι πραγματικά ροδέλαιο .Επειδή το ροδέλαιο κάνει κρύσταλλα σε θερμοκρασία από 18 έως 22 βαθμούς Κελσίου. Εάν το υγρό δεν κάνει κρύσταλλα κάτι δεν είναι εντάξει.»

Στο Μουσείο του Τριαντάφυλλου μπορούμε να δούμε φωτογραφίες και πληροφορείς για ξακουστούς έμπορες που φήμιζαν εκτός των συνόρων της χώρας την ποιότητα του βουλγαρικού ροδέλαιου.

Με την πάροδο του χρόνου το βουλγαρικό ροδέλαιο κερδίζει χρυσά μετάλλια σε εκθέσεις στη Βιέννη, το Παρίσι, τη Φιλαδέλφεια, το Σικάγο κ. ά., καθώς και πολλές άλλες διακρίσεις.Και σήμερα το βουλγαρικό ροδέλαιο είναι ένα από τα ποιο ακριβά και προτιμητέα για ξακουστές μάρκες αρώματα, κρέμες, λοσιόν. Χρησιμοποιείται και στην ιατρική για τη θεραπεία διάφορων παθήσεων.

Το 2014 η ονομασία «Βουλγαρικό ροδέλαιο» προστατεύεται με πατέντα σαν βουλγαρικό προϊόν στο Μητρώο των Προστατευόμενων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Γεωγραφικών Ενδείξεων.

Μετάφραση: Σοφία Μπόντσεβα
Φωτογραφίες: Βενέτα Παβλόβα

http://bnr.bg/el/post/100706674

Rose Museum

Part of the larger historical museum in Kazaniak, Bulgaria, the Rose Museum started out as an exhibition temporarily staged to honor the region’s relationship with the oil-producing flower.
3

Eventually, its popularity led to the Rose Museum becoming its own mini-museum, exploring every facet of Bulgaria’s rose production industry. It is the only museum of its kind in the world, and digs into almost every aspect of rose oil and rose water production.

Rose-picking/producing has been an important industry in Bulgaria since at least 1650, when written evidence of industrial capacities of the plant were first recorded on paper. Its first export of rose oil was recorded in 1740, sold to a French perfume company as a raw material for the much-desired essential oils that acted as a key player in countless fragrances worn by the women of Europe.

W1siZiIsInVwbG9hZHMvcGxhY2VfaW1hZ2VzL2FjZDU1NTAwMDg5YTIzYzBmMF84MDBweC1HbGVka2Etb3Rnb3JlLmpwZyJdLFsicCIsInRodW1iIiwieDM5MD4iXSxbInAiLCJjb252ZXJ0IiwiLXF1YWxpdHkgODEgLWF1dG8tb3JpZW50Il1d

Different types of Bulgarian rose oil are produced through a few different extraction methods. The steam distillation process allows for intermediate cooling and produces an oil called attar of roses, while a process of solvent extraction produces rose absolute, and supercritical carbon dioxide extraction produces an essential oil referred to as absolute or as a CO2 extract, which is the type most often used in perfumery.

The museum contains the reproductions of the first laboratory for rose oil studies as well as a 1912 rose warehouse. Photos, documents, and vessels for storing and transporting the precious oils are also popular attractions. A gem of the museum that is considered one of its biggest attractions is a vessel that still smells of the musky, floral fragrance despite being out of commission since the 1940’s. The gift shop offers the usual museum fare alongside rose jam, rose liquor, and rose-scented cosmetics.

https://www.atlasobscura.com/places/rose-museum

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s