Weird medieval medicines – Aλλόκοτα μεσαιωνικά γιατροσόφια

.

Just as we do today, people in the medieval period worried about their health and what they might do to ward off sickness, or alleviate symptoms if they did fall ill. Here, historian Toni Mount reveals some of the most unusual remedies commonly used…

 

 

Η καλή υγεία και η ανάγκη ανακούφισης από ποικίλα συμπτώματα ασθενειών ή ασθένειες απασχολούσε πάντοτε τους ανθρώπους με τη διαφορά πως όσο πιο πίσω πάμε στο χρόνο, τόσο πιο…περίεργα είναι τα φάρμακα που μαθαίνουμε πως χρησιμοποιούσαν. Ειδικότερα κατά το Μεσαίωνα ήταν κάτι πάρα πάνω από περίεργα όπως γενικότερα η μεσαιωνική ιατρική.

For burns and scalds

“Take a live snail and rub its slime against the burn and it will heal”

A nice, simple DIY remedy – and yes, it would help reduce blistering and ease the pain! Recent research has shown that snail slime contains antioxidants, antiseptic, anaesthetic, anti-irritant, anti-inflammatory, antibiotic and antiviral properties, as well as collagen and elastin, vital for skin repair.

Modern science now utilises snail slime, under the heading ‘Snail Gel’, as skin preparations and for treating minor injuries, such as cuts, burns and scalds. It seems that medieval medicine got this one right.

-Σαλιγκάρια για τα εγκαύματα

Η συμβουλή ήταν προς τoν ασθενή να πάρει ένα ζωντανό σαλιγκάρι και να τρίψει την κολλώδη ουσία που παράγει, επάνω στο σημείο που έχει υποστεί εγκαύματα. Όσο περίεργο ή απλό και αν φαντάζει αυτό το γιατροσόφι απέδιδε, αφού ανακούφισε από το άλγος και μείωνε τις φουσκάλες.

Πρόσφατη μάλιστα έρευνα απέδειξε πως η ουσία που παράγεται από το σαλιγκάρι περιέχει ουσίες αντιοξειδωτικές, αντισηπτικές ενώ λειτουργεί και ως ελαφρύ αναισθητικό και αντι-φλεγμονώδες. Σήμερα βέβαια γνωρίζουμε επίσης πως περιέχει και κολλαγόνο το οποίο βοηθάει στην ανάπλαση του δέρματος και χρησιμοποιείται ευρέως και όχι μόνο για ιατρικούς αλλά και για αισθητικούς λόγους.

 

St Paul’s Potion for epilepsy, catalepsy and stomach problems

Supposedly invented by St Paul, this potion was to be drunk. The extensive list of ingredients included liquorice, sage, willow, roses, fennel, cinnamon, ginger, cloves, cormorant blood, mandrake, dragon’s blood and three kinds of pepper.

Although this sounds like a real witch’s brew, most of the ingredients do have some medicinal value: liquorice is good for the chest – it was and continues to be used to treat coughs and bronchitis; sage is thought to improve blood flow to the brain and help one’s memory, and willow contains salicylic acid, a component of aspirin. Fennel, cinnamon and ginger are all carminatives (which relieve gas in the intestines), and would relieve a colicky stomach.

Cormorant blood – or that of any other warm-blooded creature – would add iron for anaemia; mandrake, although poisonous, is a good sleeping draught if used in small doses, and, finally, dragon’s blood. This isn’t blood at all, and certainly not from a mythical beast! It is the bright red resin of the tree Dracaena draco – a species native to Morocco, Cape Verde and the Canary Islands. Modern research has shown that it has antiseptic, antibiotic, anti-viral and wound-healing properties, and it is still used in some parts of the world to treat dysentery – but I’m not sure it could have done anything for epileptics or cataleptics.

Το φίλτρο του Αγίου Πέτρου για την επιληψία αλλά και τα στομαχικά προβλήματα

Υποτίθεται πως το συγκεκριμένο φίλτρο φτιάχθηκε από τον Άγιο Παύλο. Για την παρασκευή του απαιτείται ένας σημαντικός αριθμός συστατικών όπως γλυκόριζα, φασκόμηλο, ιτιά, τριαντάφυλλα, μάραθος, κανέλα, τζίντζερ, γαρύφαλλα, μανδραγόρας αλλά και… αίμα κορμοράνων και δράκου καθώς και διάφορα πιπέρια. Φυσικά μοιάζει περισσότερο με κάποιο…μαγικό φίλτρο αλλά πλέον γνωρίζουμε πως κάποια εκ των συστατικών δεν ήταν τυχαίο που περιλαμβάνονταν στο «φίλτρο».

Π.χ. η γλυκόριζα συνεχίζει να χρησιμοποιείται για για τον πονόλαιμο και τη βρογχίτιδα, το φασκόμηλο βελτιώνει τη ροή του αίματος ενώ η ιτιά περιέχει μια από τις ουσίες του ασπιρίνης. Ο μάραθος, η κανέλα και το τζίντζερ βοηθούν στην ανακούφιση από τους κολικούς του στομάχου και προκαλούν αέρια. Η δε προσθήκη «αίματος δράκου» εκτιμάται πως δεν έχει καμία σχέση με αυτό που νομίζουμε. Υπάρχει μια άλλη ερμηνεία που θέλει το αίμα δράκου να αναφέρεται στην κόκκινη ρητίνη από ένα δέντρο που ονομάζεται «δράκαινα» και φύεται στο Μαρόκο, το Πράσινο Ακρωτήρι και τα Κανάρια Νησιά.

For migraines

“Take half a dish of barley, one handful each of betony, vervain and other herbs that are good for the head; and when they be well boiled together, take them up and wrap them in a cloth and lay them to the sick head and it shall be whole. I proved.”

Betony [a grassland herb] was used by the medieval and Tudor apothecary as an ingredient in remedies to be taken internally for all kinds of ailments, as well as in poultices for external use, as in this case. Modern medicine still makes use of the alkaloid drugs found in betony for treating severe headaches and migraine.

Vervain’s glycoside [a class of molecules in which, a sugar molecule is bonded to a ‘non-sugar’ molecule] derivatives too are used in modern treatments for migraine, depression and anxiety, so once again the apothecary knew what he was doing with this recipe!

Συνταγές για τις…ημικρανίες

Για την παρασκευή φαρμάκου που ανακουφίζει από τις ημικρανίες, στο Μεσαιώνα απαιτείτο να βρει κανείς πρώτα μια σειρά από συστατικά. Κριθάρι, λουϊζα, γλυκόζη και ένα βότανο της οικογένειας της μέντας, η μπετόνικα. Αφού όλα αυτά βράσουν μαζί, ο ασθενής έπρεπε να αλείψει αυτό το μείγμα σε ένα πανί και να το τοποθετήσει στο κεφάλι του.

Η μπετόνικα είχε χρησιμοποιηθεί ευρέως στο Μεσαίωνα ενώ ήταν από τα συστατικά στα οποία βασίζονταν ιδιαίτερα οι φαρμακοποιοί της αυλής των Τυδώρ, οι οποίοι το χρησιμοποιούσαν για την παρασκευή φαρμάκων σχεδόν για όλες τις ασθένειες και πάντοτε ως κατάπλασμα.

Στη δε σύγχρονη ιατρική γίνεται ακόμη χρήση αλκαλοειδών φάρμακων που βρέθηκαν στην μπετόνικα για τη θεραπεία σοβαρών πονοκεφάλων και ημικρανιών. Παραλλαγές της λουϊζας και παράγωγα αυτής επίσης χρησιμοποιούνται στις μέρες μας για τη θεραπεία της ημικρανίας, της κατάθλιψης, του άγχους…

For him that has quinsy [a severe throat infection]

“Take a fat cat and flay it well, clean and draw out the guts. Take the grease of a hedgehog and the fat of a bear and resins and fenugreek and sage and gum of honeysuckle and virgin wax. All this crumble small and stuff the cat within as you would a goose. Roast it all and gather the grease and anoint him [the patient] with it.”

With treatments like this, is it any wonder that a friend wrote to Pope Clement VI when he was sick, c1350, to say: “I know that your bedside is besieged by doctors and naturally this fills me with fear… they learn their art at our cost and even our death brings them experience.”

 

Θεραπεία για τον πονόλαιμο

«Πάρτε μια παχιά γάτα»…έτσι ξεκινάει η συνταγή και στη συνέχεια προτεινόταν στον παρασκευαστή του φαρμάκου να χρησιμοποιήσει τα εντόσθια του ζώου καθώς επίσης το λίπος ενός σκαντζόχοιρου και μιας αρκούδας, μοσχοσίταρο, φασκόμηλο, αγνό κερί κ.α. Με όλο αυτό το μείγμα έπρεπε να παραγεμίσει τη γάτα, να την ψήσει. Το λίπος που παραγόταν χρησιμοποιείτο για την επάλειψη του ασθενούς…

 

For gout

“Take an owl and pluck it clean and open it, clean and salt it. Put it in a new pot and cover it with a stone and put it in an oven and let it stand till it be burnt. And then stamp [pound] it with boar’s grease and anoint the gout therewith.”

Poor owl! I can’t think that this would have helped the patient very much either…

Παρασκεύασμα για την ουρική αρθρίτιδα

Για την θεραπεία της ποδάγρας, απαιτείτο στον Μεσαίωνα μαι κουκουβάγια η οποία έπρεπε να ανοιχτεί και να αλατιστεί και στη συνέχεια να τοποθετηθεί σε μια κατασαρόλα. Από επάνω έπρεπε να τοποθετηθεί μια πέτρα και στη συνέχεια να μπει στον φούρνο μέχρι να καεί. Ακολούθως όλο αυτό το παρασκεύασμα έπρεπε να αλειφθεί με ειδικό λίπος από αγριόχοιρο και στη συνέχεια να αλειφθεί με αυτό ο ασθενής…

 

https://www.historyextra.com/period/medieval/9-weird-medieval-medicines/

https://www.huffingtonpost.gr/2015/04/21/ygeia-mesaiwnika-giatrosofia_n_7106270.html?utm_hp_ref=gr-perierya

Κράτα το

3 comments on “Weird medieval medicines – Aλλόκοτα μεσαιωνικά γιατροσόφια

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s